Ким билиҥ ити рыынаны хамсатар?
Биир интэриэс түгэн: Тайландка атыылаһан ылааччы гражданин киин үһүстэрин иккиэ Кытайтан уонна Арыаһыаттан. Бу туналҕан ыйдьаҕас буолбатах, отой Тайланд кондо-рыынагын үс сыллааҕы биир кыраабай балаанньата этэ. Ол эрээри 2026 сыллаах I кыбартаалыгар икки ааттаах атыылаһааччы ортотугар балаһыанньа кытаанахтык уларыйда, ол Тайландка мал ылыахтарыгар санааланы улахан дьоҥҥо интэриэстии сурах кэллэ.
Сахалыы этэр буоллахха, бу балаанньа сыыйа тохтуур эбэтэр 'модаттыы' түгэн буолбатах. Аан дойду хас да улахан экэномиката (Кытай, Арыаһыа) бу оннук уустук балаһыанньаҕа даҕаны бэйэлэрин байыаны биир сегменнэргэ тоҕо биэрэллэрин курдук, Тайланд атыы-эргиэн олоҕо биир кэмнээх 'экзотика' буолбатах, ол эбэтэр туристическэй эбэтэр устуойаннаах инвестиция гыныыр туһуттан бигэ тирэх сир курдук көстөр.
Түргэн эппиэт: 2026 сыл I кыбартаала туох көрдөрдө?
2026 сыл I кыбартаалыгар Тайландка атын дойду гражданнарыгар барыта 3 241 кондо блуогу биэрилиннэ, бу 17,3% аҕыйада (эрдэлээх сыл ити кэминиэн тэҥнээн). Дьоһуннаах суумата 17,9% аҕыйаан, 13,464 млрд бат тэҥнэс буолла.
-
Кытай гражданнара билигин даҕаны атын дойду гражданнарын ортотугар маннайгы миэстэни ылаллар, ол эрээри кыаллыбыт: 906 блуок ылыллыбыт (38,8% аҕыйада), суумата 3,493 млрд бат (42,9% аҕыйада).
-
Арыаһыа гражданнара иккис миэстэҕэ тахсыбыттар: блуоктарыныы 33% үрдээн 383 блуогу ылаллар, суумаларыныы 68,7% үрдээн 1,665 млрд батка тиийэ, ол Мьянманы туорда.
-
Хас биирдии кондоминиум дьиэҕэ атын дойду гражданнара сатыылаах эйгэтин 49% тиэрдэригэр дылы бары бырааптаах кыраамат буоларынан ылымыахтарын сөп буолар (CBRE Thailand). Бангкок уонна Пхукет билиигинэн бырайыактарга атын дойду гражданнарыгар аналлаах квота тэйиллэрин иннинэ, стройка бүтэрин иннинэ бүттэрэ элбэх.
-
Туристическэй сирдэргэ кондолору тиэйинэн бэрэн ааттаталлар: сыллааҕы бары аҕыылыы дохот 5-8% (gross).
-
Пхукет Арыаһыа гражданнара ылыбыт суумаларынан бастыылаах: 1,06 млрд бат, 156 блуокка, ол сорукка ляксус курортнай оройуоннарга сылдьар.
Кыраамат бырааптаах: тыл-өс уонна сокуон
Тайланд сокуонунан (Condominium Act B.E. 2522, 1979 сыллаах), атын дойду гражданнара кондоминиум блуокка толору кыраамат бырааптаах буолуохтарын сөп, ол эрээри мунньах атын дойдутан валютанан (иностраннай валюта) кэлбит буоллаҕына эрэ. Тайланд банкатыгар ити мунньах кыайдаҕына, банк 'Foreign Exchange Transaction Form' (FET) диэн сурук биэрэр, бу сурук суох буоллаҕына Тайланд Сир управлениета (Land Department) атыыны бигэргэппэт.
Бангкок ситиэ курдук улуу оройуоннарга кэн: Тайланд Национальнай баанкатын (Bank of Thailand) кырдьаҕаһынан, кондо сыаналарын индиэксэ сүүлэлээх биэс сылга 25-30% үрдээбит. Пхукетка сыаналар манна да үксээ - сир суох буолар кыратык, тутуу сыттар кыра.
Арыаһыа инвесторлара тугу гыналлар?
2022 сылтан ыла Арыаһыа гражданнара улахан капитал Дубайтан уонна Кипртан Кыраан Азияны хайаллара. Пхукет уонна Ко Самуй хайаан диэки бастыылаах сирдэр. Bangkok Post кыаттыаҕынан, ол эрэ 2026 I кыбартаалыгар Арыаһыа гражданнарын суумата 68,7% үрдээн, ол ляксус, бэрт кыраамат класстаах блуоктарга бэрилиниир, аатыгар кыраман блуоктары биэрбэт.
Кытай инвесторлара тохтообуттар дуу?
Кытай инвесторлара, аныгыскы Бангкок бырайыактарын BTS/MRT станциялар анныгар талар этилэр, билигин олохторунда экэномическай балаһыанньанан кыайар аҕыйаатылар: блуоктарыныы 38,8%, суумаларыныы 42,9% аҕыйаата.
Иннэ атын дойдулартан кимнэр эбиллэллэр?
Кытай уонна Арыаһыа таһынан, Индия гражданнарын атыылара 40% үрдээн 63 блуокка тиийбит, суумата 353 млн бат. Бу Тайланд рыынагар атыылаһааччы кимнэр эбии киирэллэрин бэлиэтиир.
Атыылаһаары сылдьар киһиэхэ тугу төлөбүл?
- Атыыны бэрийии төлөбүрэ (transfer fee): сыана өйдөбүлүнэн 2%.
- Печать сбора (stamp duty): 0,5%.
- Тускай бизнес наалуога (specific business tax): 3,3% (атыылаас блуогу 5 сылтан аҕыйах кэмҥэ туттубут буоллаҕына).
Бу тугу барыта бытыылаас уонна атыылаас икки ардыгар ирдэнэр.
Ай ахсынан общай сирдэр төлөбүрэ (common area fee) 40-120 бат хас кв. метргэ (проект классынан эрэ). Sinking fund диэн бэлэм фонд төлөбүрэ атыыны бигэргэтии кэмигэр биирдэ төлөнөр.
Бат курса тайаах: 34-36 бат биир доллартан, бу инвесторга валюта таллара кыра.
Пхукет: 2026 сылга тугу кэтэспитигэр эрэнэллэр?
Knight Frank Thailand тыынан, Пхукетка муора эргин ляксус сегмент бигэ турар: атын дойду гражданнарын интэриэстэрэ тохтообот, сир сыаната үрдээн иһэр, брендэлэр аатынан дьиэлэр (branded residences) интэриэстии буолар. Бэнг Тао, Лайан, Камала уонна Черн Талай оройуоннарга виллалар инвестиция гынар дьоҥҥо буолбатах, олохтоохтуу сайдыы (lifestyle) көрдьүттэргэ бэрт интэриэстии буолбуттар.
Ыйытыылар уонна эппиэттэр
Атын дойду гражданинэ Тайландка кондону толору кыраамат бырааппынан ылыахтарын сөп дуу?
Биллэн турар сөп. Арыаһыа уонна Кытай гражданнара да оруолуу, кондоминиум блуогу толору кыраамат бырааппынан ылыахтарын сөп. Наада эрэ дьаабы: мунньах атын дойдутан валютанан кэлиэхтин наада, банк FET сурук биэрдэҕинэ эрэ атыы бигэргэнэр.
Тохтообот виллаттан кондону тала ылаллар?
Тайланд сокуонунан атын дойду гражданинэ сирдары бэйэтин аатынан ылыахтарын сатаабат. Кондоминиум - бу эрэ бары бырааптаах толору кыраамат ылыахтарын сатыыр эйгэ. Виллалар быыытаах 30 сыллаах лизхолд (lease) көрдьутутунан эбэтэр Тайланд компаниятынан ылыналлар, бу иккиэн уустук сокуон кыраскалаах.
Пхукетка кондо доходу хайдах ылыахпын сатыырбын?
Бастыылаах сезоҥҥа (ноябрьтан апрелькэ дылы) Бэнг Тао, Сурин курдук оройуоннарга кондолор доходу биэрэллэр 5-8% сыллааҕы аҕыйылыы дохот (gross). Наалог, коммунальнай уонна управление ороннорун ааспыт нетто-дохот 4-6% курдук буолар.
Тайландка атыылаһаары сылдьаары виза наада дуу?
Суох. Мал атыылааһын виза статустан быыс тутулуктаах буолбатах. Ол эрээри мал ылыы бэйэтинэн олохтоох бырааппын биэрбэт. Ыраах олорооруу маннайгы уу сокуон наада, холобура: рабочай виза, пенсионнай виза (О-А), Thailand Privilege элита виза эбэтэр аныгы прогорамма.
Түмүк
Арыаһыа гражданнарын атыылара түргэнник үрдээбит, Кытай гражданнарын атыылара тыырыннан хас кэмнэ да, бу Тайланд атын дойду кондо-рыынагын кэлин тохтуур балаанньа буолбатах, отой олохтоох уларыйыы. Билиҥҥи Дьиэ-уот Тайланд экспердэрбит бэлиэтии этэллэрин курдук: депозиты биэрэр иннинэ атын дойду квотатын бигэргэммит, транспорт олохтоох, эргин сирдэргэ бырайыактары тала, суут дьокумуоннары бигэргэтиэн иннинэ лицензиялаах юрист саҥа туттуу наада.
Сурах: Bangkok Post